Relo (znany wcześniej jako Napo) to MC wywodzący się z 13. dzielnicy Marsylii. Jego twórczość koncentruje się na przedstawieniu autentycznego, codziennego życia Marsylczyków, łącząc technikę rapową z głębokimi, osobistymi obserwacjami.
Marsylia i Tożsamość: Miasto Różnic i Bogactwa
Marsylia jest fundamentalnym kontekstem dla projektów Relo. Artysta, który ma głęboką miłość do swojego miasta, postrzega je jako “małą wioskę Galów” oddzieloną od reszty Francji. Stara się przedstawiać Marsylię w sposób daleki od stereotypów, opisując ją jako połączenie „pocztówek i wiadomości”.
Marsylia to miasto o silnej, historycznej scenie hip-hopowej, która wydała takie grupy jak IAM, Fonky Family czy Psy-4-de la Rime. Relo uważa, że to właśnie wielokulturowość i otwartość stanowią siłę miasta. Sam jest owocem “niecodziennej mieszanki”: jego ojciec pochodzi z Gwadelupy, a matka jest Algierką. Podkreśla, że francuski rap narodził się w slumsach, gdzie wielokulturowość była motorem rozwoju tej muzyki.
Początki Kariery i Poszukiwanie Spójności
Relo zaczął rapować w młodym wieku, w czasach szkolnych, w czym pomógł mu nadzorca poszukujący młodych do konkursu rapowego. Początkowo był to projekt grupowy, ale ostatecznie kontynuował sam.
Kluczowe etapy kariery
Kariera Relo rozwijała się etapami, od działań w podziemiu Marsylii po projekty na dużą skalę:
1. Partnerstwo z Allen Akino i Projekt R2P (Rafalle 2 Punchline)
Pierwszym istotnym kamieniem milowym była współpraca z Allenem Akino, z którym przemierzał miejsca freestyle’owe i show w Marsylii. Razem stworzyli mixtapes zatytułowane “DE QUOI T’ES CAP?” (trzy tomy), których celem było połączenie debiutujących artystów z najbardziej uznanymi raperami sceny południowej Francji. W tym okresie, wokół lat 2007–2008, strukturyzowali się pod nazwą R2P (Rafale 2 Punchline), co było odpowiedzią na zastój w marsylskim rapie. Promocja opierała się na niezależności i sprytnej partyzantce, m.in. poprzez naklejanie wlepek w całej Marsylii. W 2012 mieliśmy okazję gościć R2P przed naszą kamerą w ramach RapFrancuski.pl freestyle sessions Marseille.
2. Kontrakt z Néochrome i Poszukiwanie Spójności
Po rozbieżnościach muzycznych z Akino, Relo zaczął pracować bardziej solowo. W 2014 roku, Néochrome, paryska wytwórnia znana z wydawania czystego francuskiego rapu (Sinik, Seth Gueko, Alkpote itd.), skontaktowała się z nim. Podpisanie kontraktu z Néochrome było ważnym krokiem, który pozwolił mu stać się bardziej profesjonalnym. W tym czasie zaczął wydawać krótkie projekty #Relo, choć przyznaje, że początkowo brakowało im spójności muzycznej, ponieważ nagrywał na wszystkich bitach, które mu się podobały.
3. Pierwsze Albumy Solowe i „Marseille en vrai”
Około 2016 roku Relo odnalazł swoją spójność muzyczną. Zaowocowało to albumem Napologie vol1, na którym znalazł się kluczowy utwór “Marseille en vrai”. Ten utwór bez refrenu, bogaty w treść, pomógł mu zdobyć rozgłos w Marsylii. W 2019 roku wydał swój pierwszy album Plume 13 (13 utworów, 13 grudnia), celowo, aby reprezentować swoje miasto.
4. Uznanie Sceny: IAM i Remix
Relo zyskał szersze uznanie dzięki gościnnemu występowi na albumie YASUKE grupy IAM w 2019 roku, co było dla niego zaszczytem i przywilejem, który otworzył mu wiele drzwi. Dużym sukcesem był także remix “Marseille en vrai” (z Keny Arkana, R.E.D.K., Kalash L’Afro), który przekroczył 400 000 wyświetleń i zgromadził artystów z różnych części Marsylii, cementując jego pozycję w lokalnej scenie.
5. Powrót do Niezależności i Zmiana Pseudonimu
Kolejnym kluczowym momentem był powrót do niezależności. Relo odszedł z Néochrome (rozstanie w 2020 r.) za obopólną zgodą, pragnąc odzyskać swobodę artystyczną i komfort twórczy.
W tym samym czasie musiał zmienić pseudonim z Napo na Relo. Powodem była konieczność prawnego uregulowania nazwy; okazało się, że “Napo” zostało zarejestrowane przez innego artystę, co powodowało problemy z wypłatami z SACEM (francuski ZAIKS). Wybrał pseudonim Relo, skrót od “frérot” (braciszek), aby podkreślić bliskość, którą chce budować ze swoją publicznością. Mixtape La voix du 13, wydany w październiku 2020 roku, był jednym z pierwszych projektów pod nowym pseudonimem i miał potwierdzić pracę wykonaną na Plume 13.
Styl Liryczny i Filozofia Muzyczna
Relo jest artystą głęboko zakorzenionym w klasyce francuskiego rapu, czerpiąc inspiracje z klasyki – Lunatic, Fonky Family, IAM czy Lino z Arsenik (którego uważa za swojego ulubionego rapera). Ceni ich punkt widzenia na protest i zdolność do wyrażania emocji poprzez świetną technikę.
Spójność jest dla niego kluczowa, zarówno w życiu, jak i w muzyce. Stara się łączyć klasyczne kody rapu marsylskiego (np. wyższe BPM-y) z nowoczesnym brzmieniem, pracując z takimi producentami jak np. Skenawin.
Jego proces pisania jest unikalny: pisze niemal wyłącznie podczas jazdy samochodem lub w ruchu, czerpiąc inspirację z obserwacji codziennego życia. Uważa, że wystarczy żyć i obserwować, aby znaleźć obrazy.
Relo angażuje się w krytykę społeczną i środowiska rapowego. Nie chce być postrzegany jako “stary zgred”. Mimo że przyznaje, iż rap jest dziś najczęściej słuchaną muzyką we Francji i istnieje wielu dobrych artystów, krytykuje nadmierną fikcję, brak autokrytyki w społeczności oraz tych, którzy opowiadają o życiu gangstera, którego nie znają.
Anonimowość i Człowieczeństwo
Jedną z najbardziej charakterystycznych cech Relo jest jego świadomy wybór anonimowości. Ukrywa twarz, pojawiając się w wywiadach w okularach i czapce, aby publiczność skupiła się wyłącznie na jego słowach, a nie na jego wyglądzie, pochodzeniu czy stylu ubierania.
Kryje się za maksymą: „Muzyki słucha się uszami, nie widzi się jej oczami”. To nawiązanie do dawnych czasów (np. Rat Luciano), kiedy wygląd artysty nie miał znaczenia. Relo uważa, że ukrywanie wizerunku przyciąga bardziej lojalną publiczność. Jego celem jest budowanie relacji międzyludzkich i to, by ludzie poznali go wyłącznie przez jego muzykę.
Relo, choć ma wyższe wykształcenie (magister inżynierii handlowej), celowo unika eksponowania swoich osiągnięć, aby pokazać, że raperem może być każdy – to normalny facet, który rymuje. Jednocześnie dba o to, by jego teksty były na tyle szczere, by jego matka mogła ich słuchać i by nikt w jego dzielnicy nie nazwał go kłamcą.